Αρχείο PCENGRAVI.F01.000475 - Χάρτα της Ελλάδος [Charta of Greece]

Πεδίο Αναγνώρισης

Κωδικός αναγνώρισης

GRGSA-CA- PCENGRAVI.F01.000475

Τίτλος

Χάρτα της Ελλάδος [Charta of Greece]

Ημερομηνία(ες)

  • 1797 (Δημιουργία)

Επίπεδο περιγραφής

Αρχείο

Μέγεθος και Υπόστρωμα

Χαλκογραφία - Copperplate

Πεδίο Πλαισίου Παραγωγής

Ιστορικό ενότητας περιγραφής

Διαδικασία Πρόσκτησης

Το αντίτυπο της Χάρτας του Ρήγα που φυλάσσεται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους συνιστά ένα από τα λίγα σωζόμενα αντίτυπα των οποίων τη διαδρομή από το τυπογραφείο έως τη σημερινή τους θέση γνωρίζουμε με ακρίβεια: το συγκεκριμένο αντίτυπο αγοράστηκε από τα Γενικά Αρχεία του Κράτους το 1958 αντί του ποσού των 12.000 δρχ. και όπως παραδίδεται μέσω της σχετικής εγγραφής του Βιβλίου Εισαγωγής: "η Χάρτα πωλήθηκε από την Αικατερίνη Βαλέττα Άννινου, απόγονο του κόμη Σάββα Άννινου, Διοικητή της Κεφαλληνίας, [...] εις όν είχε σταλή παρά του Ρήγα ο Χάρτης ούτος".

Στο βιβλίο εισαγωγής το αντίτυπο έλαβε τον αριθμό (ΑΒΕ): 480.

Πεδίο Περιεχομένου και Διάρθρωσης

Παρουσίαση Περιεχόμενου

Η Χάρτα της Ελλάδος ή Χάρτα του Ρήγα απεικονίζει τον ελλαδικό χώρο και την ευρύτερη περιοχή της Βαλκανικής χερσονήσου νότια του Δούναβη. Τυπώθηκε το 1797 στη Βιέννη και περιλαμβάνει πλήθος μυθολογικών και ιστορικών αναφορών και τοπωνυμίων (επιπεδογραφίες, δηλαδή τοπογραφικά σχέδια, αρχαίων πόλεων, αρχαία και μεσαιωνικά νομίσματα, καταλόγους επιφανών ιστορικών προσώπων που έδρασαν στη χαρτογραφούμενη περιοχή, χρονολογίες μαχών, επιγράμματα). Αποτελείται από δώδεκα (12) φύλλα, διαστάσεων 61x83 εκ.

Ειδικότερα, το πλήρες αντίτυπο της Χάρτας που φυλάσσεται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους περιλαμβάνει δεκατρείς (13) χάρτες, καθώς στα δώδεκα αριθμημένα φύλλα της Χάρτας της Ελλάδος έχει συρραφεί, ως αρχικό αλλά χωρίς αρίθμηση , το φύλλο της Χάρτας της Μολδαβίας ("Γενική Χάρτα της Μολδοβίας, και μέρους των γειτνιαζουσών αυτή επαρχιών"). Το τελευταίο συνιστά ξεχωριστό εκδοτικό πόνημα του Ρήγα που εκδόθηκε και αυτό στη Βιέννη το 1797, όπως και η Νέα Χάρτα της Βλαχίας και το Μονόφυλλο του Μεγάλου Αλεξάνδρου, έργα τα οποία, μαζί με τη Χάρτα της Ελλάδος, συναποτελούν το χαρτογραφικό έργο του Ρήγα.

Το περιεχόμενο των φύλλων αυτών παρουσιάζεται αναλυτικά παρακάτω (συμπεριλαμβάνεται, για λόγους πληρότητας και πιστότητας προς το φυλασσόμενο αντίτυπο, και το φύλλο της Χάρτας της Μολδαβίας):

  • Στο αρχικό αλλά χωρίς αρίθμηση φύλλο απεικονίζεται η Μολδαβία και τμηματικά οι περιοχές: Βλαχία, Βεσσαραβία, Τρανσυλβανία και Θυρογέται Τάταροι, ενώ στην επάνω δεξιά γωνία του χαρακτικού εντοπίζεται προσωπογραφία του Αλέξανδρου Καλλιμάχη, ηγεμόνα της Μολδαβίας, στον οποίο είναι αφιερωμένος ο χάρτης: http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567478

Για περισσότερα σχετικά με τη Γενική Χάρτα της Μολδοβίας, βλ. την εγγραφή: https://greekarchivesinventory.gak.gr/index.php/u-general-map-of-moldova-and-part-of-the-surrounding-provinces

  • Στο φύλλο 1 απεικονίζονται α) στο κάτω τμήμα η Κωνσταντινούπολη με την ευρωπαϊκή και την ασιατική ακτή και ο Βόσπορος από την Προποντίδα ως τον Εύξεινο Πόντο, β) δεξιά κοιμώμενο λιοντάρι με ακάνθινο στεφάνι επάνω του, ενώ το χαρακτικό περιλαμβάνει και δύο υπομνηματισμένες επιπεδογραφίες: α) του σαραγιού της Κωνσταντινούπολης, β) της ίδιας της Κωνσταντινούπολης: http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567479

  • Στο φύλλο 2 απεικονίζεται η νότια Πελοπόννησος και η δυτική Κρήτη: http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567480

  • Στο φύλλο 3 απεικονίζονται τα νησιά του Νοτιοανατολικού Αιγαίου, με τα απέναντι Μικρασιατικά παράλια, και η ανατολική Κρήτη: http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567481

  • Στο φύλλο 4 απεικονίζεται η Κέρκυρα και η κύρια παράσταση του τίτλου της Χάρτας, ενώ περιλαμβάνονται ένθετες και δύο επιπεδογραφίες: στην πρώτη αποτυπώνονται οι Φερές, γενέτειρα του Ρήγα, ενώ στη δεύτερη η Αθήνα και τα περίχωρά της, έως τον Πειραιά. http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567482

  • Στο φύλλο 5 απεικονίζεται η Θεσσαλία, η Ήπειρος, η Στερεά Ελλάδα, η Κεφαλλονιά και η βόρεια Πελοπόννησος http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567483

  • Στο φύλλο 6 απεικονίζονται τα δυτικά παράλια της Μικράς Ασίας και τα νησιά του Ανατολικού Αιγαίου http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567484

  • Στο φύλλο 7 απεικονίζονται το Ιόνιο πέλαγος και η Ήπειρος, ενώ περιλαμβάνονται δύο ένθετες επιπεδογραφίες από το «Νέο Ανάχαρσι»: η μία αποτελεί σχεδιάγραμμα της μάχης των Πλαταιών, ενώ η δεύτερη σχεδιάγραμμα της ναυμαχίας της Σαλαμίνας http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567485

  • Στο φύλλο 8 απεικονίζεται η Μακεδονία. http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567486

  • Στο φύλλο 9 απεικονίζεται η Θράκη και η περιοχή της Κωνσταντινούπολης, ενώ υπάρχει και ένθετο τοπογραφικό σχεδιάγραμμα της Ολυμπίας από το «Νέο Ανάχαρσι». http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567487

Στα φύλλα 10-12 απεικονίζονται τμήματα των Βαλκανίων στα βόρεια των περιοχών:

  • Φύλλο 10: Κάτω Ουγγαρία, Σκλαβονία, Δαλματία, Ιλλυρία, Βοσνία. Στο επάνω μέρος του φύλλου αυτού ξεκινά, με την καταγραφή αρχαίων Ελλήνων, ο κατάλογος επιφανών ιστορικών προσώπων –αρχαίων Ελλήνων και Βυζαντινών «Ρωμαίων» αυτοκρατόρων- που έδρασαν στον ελληνικό χώρο. http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567488

  • Φύλλο 11: Σερβία, Βλαχία, Δακία και μέρος της Βουλγαρίας. Συνεχίζεται ο κατάλογος ιστορικών προσώπων που έδρασαν στον ελληνικό χώρο. http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567489

  • Φύλλο 12: Ιάσιο, Βλαχία, Βουλγαρία και Ρουμανία. Ολοκληρώνεται ο κατάλογος ιστορικών προσώπων με την καταγραφή Ρωμαίων αυτοκρατόρων.http://arxeiomnimon.gak.gr/browse/resource.html?tab=tab02&id=567490

Σχεδιαστής: Ρήγας Φεραίος - Βελεστινλής
Χαράκτης: Μήλλερ, Φρανσουά
Εκδότης: Χάρη των Ελλήνων και Φιλελλήνων
Τόπος έκδοσης χαρακτικού: Βιέννη
Τόπος έκδοσης χαρακτικού: Vienna

Επιλογές, εκκαθαρίσεις και τελική διατήρηση

Προσθήκες Υλικού

Σύστημα Ταξινόμησης

Πεδίο Όρων Πρόσβασης και Χρήσης

Όροι πρόσβασης

Όροι αναπαραγωγής

Γλώσσα των Τεκμηρίων

Γραφή του υλικού

Σημειώσεις γλώσσας και γραφής

Φυσικά Χαρακτηριστικά και Τεχνικές απαιτήσεις

Εργαλείο έρευνας

Συμπληρωματικές πηγές:

Εντοπισμός των πρωτότυπων

Εντοπισμός των αντιγράφων

Συνδεόμενες Ενότητες Περιγραφής

Σχετικές αρχειακές περιγραφές

Πεδίο Παρατηρήσεων

Σημείωση

Το πλήρες αντίτυπο της Χάρτας που φυλάσσεται στα Γενικά Αρχεία του Κράτους έχει τις εξής ιδιαιτερότητες:

  1. Αποτελείται από δεκατρείς (13) χάρτες διαστάσεων 61x83 εκ., καθώς στο κύριο σώμα των δώδεκα αριθμημένων φύλλων της Χάρτας της Ελλάδος έχει συρραφεί, χωρίς αρίθμηση ως αρχικό, το φύλλο της Χάρτας της Μολδαβίας ("Γενική Χάρτα της Μολδοβίας, και μέρους των γειτνιαζουσών αυτή επαρχιών", 1797). Η αρχική βιβλιοδεσία διατηρείται μέχρι σήμερα.
  2. Εντάσσεται στο πλαίσιο της σπάνιας τυπολογίας παράδοσης της Χάρτας η οποία χαρακτηρίζεται από την απουσία ή την ελλιπή γραφή συμβόλων, τοπωνυμίων και σχολίων, τα οποία προστίθενται ή διορθώνονται σε μία δεύτερη τυπολογία της.

Βλ. και: https://iiif.lib.harvard.edu/manifests/view/ids:24146534

Εναλλακτικοί Κωδικοί

Σημεία πρόσβασης

Θέματα ως Σημεία πρόσβασης

Τοποθεσίες ως Σημεία πρόσβασης

Όνοματα ως Σημεία πρόσβασης

Πεδίο ελέγχου εργασιών της περιγραφής

Αναγνωριστικό περιγραφής

Αναγνωριστικό φορέα τεκμηρίωσης

Χρησιμοποιούμενοι Κανόνες ή Πρότυπα Περιγραφής

Ημερομηνίες δημιουργίας, αναθεώρησης και διαγραφής

Γραφή(ες)

Πηγές

Πεδίο Πρόσκτησης

Related subjects

Συνδεόμενα Φυσικά Πρόσωπα και Οργανιμοί

Συνδεόμενες Τοποθεσίες