Αρχείο του νομικού συμβούλου του Οικουμενικού Πατριαρχείου Αυρήλιου Σπαθάρη και γιου του καθηγητή της Μεγάλης του Γένους Σχολής Ανδρέα Σπαθάρη. Το αρχείο καλύπτει ποικίλα νομικά ζητήματα που αφορούν το Οικουμενικό Πατριαρχείο και την ελληνική μειονότητα της Κωνσταντινούπολης από τις αρχές του 20ου αιώνα έως το 1957. Συγκεκριμένα, περιλαμβάνονται φάκελοι που αφορούν τα δικαιώματα των μειονοτήτων στη Συνθήκη των Σεβρών, τις διαπραγματεύσεις στη Συνδιάσκεψη της Λωζάννης καθώς και το μειονοτικό καθεστώς των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης μετά το 1923. Περιλαμβάνονται, επίσης, φάκελοι για τη διεκδίκηση κληροδοτημάτων από το Οικουμενικό Πατριαρχείο, για το εκκλησιαστικό καθεστώς των Νέων Χωρών, το εκκλησιαστικό ζήτημα της Κρήτης και για τη δικαστική δικαιοδοσία του Πατριαρχείου Αλεξανδρείας. Η αλληλογραφία του Σπαθάρη με διάφορους Κωνσταντινουπολίτες παρέχει στοιχεία για την ελληνική μειονότητα της Κωνσταντινούπολης και το Οικουμενικό Πατριαρχείο, όπως πληροφορίες για την οικονομική και εκπαιδευτική κατάσταση της μειονότητας, τις διενέξεις και τις αλληλοκατηγορίες στους κόλπους του Πατριαρχείου κ.ά. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η αλληλογραφία μεταξύ προσφύγων στα καραμανλίδικα, όπου προβάλλονται πτυχές της κοινωνικής ζωής των τουρκόφωνων προσφύγων μετά την Ανταλλαγή των Πληθυσμών.

Το αρχείο αποτελείται από την επίσημη αλληλογραφία του Σκουλούδη, λευκώματα με αποκόμματα εφημερίδων, και βιβλία από την ιδιωτική του βιβλιοθήκη. Παρέχουν έναν πλούτο πληροφοριών για την πολιτική σταδιοδρομία του Σκουλούδη και την ιστορία της Σύγχρονης Ελλάδας στο τελευταίο μέρος του 19ου αιώνα και το πρώτο τέταρτο του 20ου αιώνα. Ο Σκουλούδης ήταν επίσης ιδρυτής της Εταιρείας της Λίμνης Κωπαΐδος (1883), που ανέλαβε το πρόγραμμα για την αποξήρανση της Λίμνης Κωπαΐδος στα τέλη του 19ου αιώνα.

Το αρχείο του Φ.Δ. xαρακτηρίζεται από μία πλούσια μακεδονική θεματολογία σε πολιτικό, τοπικό κυρίως επίπεδο (τοπική πολιτική ιστορία Δυτικής Μακεδονίας) και σε εθνικό (εθνικές διεκδικήσεις). Χαρακτηρίζεται επίσης από μία τάξη και εσωτερική διάρθρωση που συμβαδίζει με την “πολιτική αταξία” της εποχής που έζησε. Παράλληλα, είναι φανερό ότι το αρχείο τηρήθηκε από τον δημιουργό του, με ιδιαίτερη φροντίδα και έγνοια να διασωθεί η παραμικρή λεπτομέρεια και να καταγραφεί κάθε ενέργεια.

Στο αρχείο υπάρχουν τα χειρόγραφα σχέδια απαντητικών επιστολών καθώς και η τελική δακτυλογραφημένη μορφή τους, σχεδόν για κάθε επιστολή που ελάμβανε. Ετσι ο αναγνώστης έχει πλήρη εικόνα των θέσεων και απόψεων του αποστολέα αλλά και του παραλήπτη. Υπάρχουν επίσης όλες οι μορφές των κειμένων του, από την πρώτη γραφή μέχρι την τελική, όπου παρεμβάλλονται διορθώσεις (ουσιαστικές και μη), προσθαφαιρέσεις κ.λ.π. Είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα η παρακολούθηση της εξέλιξης ενός κειμένου για τη μελέτη της προσωπικότητας του δημιουργού του. ΄Ενα άλλο χαρακτηριστικό του αρχείου ήταν τα πολλαπλά δακτυλογραφημένα αντίγραφα (5-10 για πολλά έγγραφα) και τα πολλαπλά αποκόμματα εφημερίδων.

Το αρχείο του Φ.Δ. αναφέρεται κυρίως στην περίοδο του Μεσοπολέμου και στον Εμφύλιο, που είναι από τις πλέον περίπλοκες και συγκεχυμένες περιόδους της νεοελληνικής ιστορίας. Η μεταφορική “αταξία” του αρχείου, συνίσταται σε μια συνεχή, διάχυτη αίσθηση και εντύπωση, ότι σχεδόν όλα τα θέματα, της πρώτης κυρίως ενότητας, είναι αλληλένδετα και συναντιώνται σε όλους τους φακέλους, και αυτό γιατί τα περιεχόμενα των φακέλων επικαλύπτονται ή έχουν εκ των πραγμάτων θεματική συνάφεια και συνέχεια. Η αποτύπωση της ιστορικής περιόδου άφησε τα ίχνη της στη διάρθρωση του αρχείου στο οποίο απεικονίζονται η προσωπική δράση και τα ενδιαφέροντα του δημιουργού του.

Ο κύριος όγκος του αρχείου, είναι επικεντρωμένος στα εθνικά και πολιτικά θέματα της Μακεδονίας και κυρίως, της Δυτικής. Αλλά τα εθνικά θέματα που αντιμετωπίζει η χώρα είναι αναγκαστικά και πολιτικά, ενώ τα πολιτικά συνίστανται σε κομματικά, βουλευτικά, εκλογικά, οικονομικά, εκπαιδευτικά και κυβερνητικά θέματα. Είναι προφανές ότι η αλληλεπίδραση και η αλληλεξάρτηση όλων των παραπάνω θεμάτων και των ανθρώπων που εμπλέκονται δημιουργούν ένα σύμπλεγμα διαλεκτικών σχέσεων, με ιστορική διάρκεια μέσα στο χρόνο.

Υλικό από το Δημοτικό Συμβούλιο και τη Δημαρχιακή Επιτροπή, τις διοικητικές, οικονομικές υπηρεσίες και τεχνικές υπηρεσίες, την Πολεοδομία, την Τοπική Ένωση Δήμων & Κοινοτήτων, τη Φιλαρμονική Δήμου Ιωαννιτών και το Δημοτικό Ωδείο, καθώς και από αποκεντρωμένες υπηρεσίες των κοινοτήτων Ανατολής, Σταυρακίου, των Συνδέσμων 9ης και 10ης Γεωγραφικής Περιφέρειας.
Ενδεικτικά αναφέρονται: Πρακτικά Συνεδριάσεων και αποφάσεις Δ.Σ., ευρετήρια αποφάσεων Δ.Σ., βιβλία απονομής μεταλλίων, ευρετήρια Δημοτολογίου, νόμοι, αποφάσεις, εγκύκλιοι, πρωτόκολλα παράδοσης & παραλαβής εκλογικών τμημάτων, καταστάσεις ψηφοφόρων & εκλογικών τμημάτων, πρακτικά κλπ., μητρώο αυτοκινήτων & αυτοκινήτων ποδηλάτων, αιτήσεις και πιστοποιητικά για βομβόπληκτους, δημοσιεύσεις, κοινοποιήσεις, εκδόσεις διακηρύξεων, κλητήρια θεσπίσματα και σχετική αλληλογραφία, προγράμματα εορταστικών εκδηλώσεων και τελετών Δήμου, Νομαρχίας, VIII Μεραρχίας, προσκλήσεις, κοινοποιήσεις κ.λπ. ψηφίσματα Δ.Σ. σχετικά με τις επετείους εξέγερσης του Πολυτεχνείου, Προσκλήσεις, ανακοινώσεις, προκηρύξεις και έγγραφα σχετικά με τις πολιτιστικές εκδηλώσεις "Ηπειρωτικά", ανακηρύξεις επιτίμων δημοτών, απονομή τιμητικών διακρίσεων και αποφάσεις, πρόγραμμα διενέργειας συνοικιακών εκλογών, καταστάσεις, πρωτόκολλα παράδοσης & παραλαβής εκλογικών τμημάτων κλπ., αποφάσεις σχετικά με την υιοθεσία των κοινοτήτων Αμαράντου και Μελισσόπετρας Κόνιτσας, αντίγραφα προϋπολογισμών των ετών, αλληλογραφία κλπ., καπνοκαλλιέργειες, βιβλία αναλαμβανομένων υποχρεώσεων, ημερολόγια εκδιδομένων χρηματικών ενταλμάτων, βιβλία καταχωρίσεως εκδιδομένων χρηματικών ενταλμάτων, προϋπολογισμοί, καταστάσεις μηνιαίων δαπανών και αποφάσεις Δ.Σ, βιβλία καθολικά εσόδων ταμείου, Βεβαιωτικές καταστάσεις εσόδων, μισθώματα ακινήτων του Δήμου, ευρετήριο προσφυγών σχετικά με την επίλυση φορολογικών διαφορών, πρακτικά συνεδριάσεων, αντίγραφα αποφάσεων και ευρετήρια, πράξεις Προέδρου του Αδελφάτου του Δημοτικού Νοσοκομείου "Η Αγάπη", αλληλογραφία, πρωτόκολλα Αλληλογραφίας του Δημοτικού Νοσοκομείου και εμπιστευτικά πρωτόκολλα του Δημοτικού Νοσοκομείου, πρακτικά συνεδριάσεων της Εκτελεστικής Επιτροπής του Ζωγραφείου Κληροδοτήματος, κ.ά.
Υλικό για τα κληροδοτήματα Ελένης Ζωγράφου, Κωνσταντίνου Ιωαννίδη, Χρήστου Κατσάρη, Γεωργίου Μουλαϊμίδη και Βασιλείου Πυρσινέλλα,
Εκθέσεις, αποφάσεις, τεχνικές περιγραφές για την κατασκευή του Πνευματικού Κέντρου Ιωαννίνων, χρηματικά εντάλματα, τιμολόγια και μελέτες, αλληλογραφία της Τοπικής Ένωσης Δήμων & Κοινοτήτων,
Αποφάσεις Δ.Σ. σχετικά με τη Φιλαρμονική δήμου Ιωαννιτών, αλληλογραφία, αποδοχές υπαλλήλων, επιχορηγήσεις, νόμοι, διατάξεις, προγράμματα εκδηλώσεων και προσκλήσεις, καταστατικό ιδρύσεως της Φιλαρμονικής, προϋπολογισμός εσόδων και εξόδων, αποδοχές, συντάξεις και προσλήψεις προσωπικού και δικαιολογητικά χρηματικών ενταλμάτων του Δημοτικού Ωδείου Ιωαννίνων
Αρχειακό υλικό σχετικά με τη διοίκηση, τα οικονομικά, γεωργία-κτηνοτροφία, πολεοδομία και τεχνικές υπηρεσίες, παιδεία, αθλητισμό, κοινωνική πρόνοια της Κοινότητας Ανατολής, αλληλογραφία με διάφορους δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, πρακτικά συνεδριάσεων του Κοινοτικού Συμβουλίου Ανατολής, εκλογικοί κατάλογοι
Προϋπολογισμοί εσόδων - εξόδων, καταστάσεις πληρωμής, ταμειακοί απολογιστικοί πίνακες, χρηματικά εντάλματα και δικαιολογητικά της Κοινότητας Σταυρακίου και των Συνδέσμων 9ης και 10ης Γεωγραφικής Περιφέρειας,
Διοργάνωση εκθέσεων